Mag je zelf je elektriciteit plaatsen in België?

Het korte antwoord: ja, in je eigen woning

In België mag je aan de elektrische installatie van je eigen woning werken. Er is geen diploma of erkenning nodig om in je eigen huis kabels te trekken, inbouwdozen te plaatsen of je verdeelkast te bekabelen. Precies daarom kiezen veel zelfbouwers ervoor om het zware, tijdrovende deel zelf te doen.

Wat wél geldt: je installatie moet volledig aan het AREI voldoen, en ze moet gekeurd worden door een erkend organisme voor ze in gebruik genomen wordt. De wet kijkt naar het resultaat, niet naar wie de kabel heeft vastgehouden.

Zelf doen verandert niets aan de regels

Dit is het punt waar het bij zelfbouwers soms misloopt: de regels zijn identiek, of je nu een vakman inhuurt of het zelf doet. Denk aan:

• de juiste kabeldoorsnede bij de juiste automaat,
• differentieelbeveiliging waar ze verplicht is,
• een correcte aarding,
• de veiligheidsvolumes in badkamer en douche,
• kringen die niet overbelast worden.

Een keurder maakt geen onderscheid tussen een doe-het-zelver en een aannemer. Hij ziet enkel een installatie die voldoet of niet voldoet.

Wat de keuring van je werk verwacht

Voor je installatie onder spanning mag, komt een erkend organisme langs. Zorg dat dit klaarligt:

• Een eendraadschema van je volledige installatie, met alle kringen, beveiligingen en doorsnedes.
• Een situatieschema: je plattegrond met de plaats van elk punt, elke kring en het verdeelbord.
• Een toegankelijke installatie: de keurder moet aan je kast, je aftakdozen en je aardingsonderbreker kunnen.

Zonder schema's begint de keuring niet eens. Wie zelf plaatst, tekent die schema's dus best terwijl hij bekabelt, niet achteraf uit het geheugen.

Waar zelf doen het meeste opbrengt

Niet elk deel van de installatie is even interessant om zelf te doen. De arbeid zit vooral in het trekken en het slijpen:

• buizen en wachtbuizen leggen in de ruwbouw,
• inbouwdozen plaatsen en uitlijnen,
• kabels trekken van elk punt naar de technische ruimte,
• de kabels netjes labelen en op lengte laten hangen.

Dat is zwaar, repetitief werk zonder veel valkuilen, en het is exact het deel waarvoor je anders het meeste uren betaalt.

Waar je beter een specialist voor haalt

• De verdeelkast. Hier komt alles samen: kringen, beveiligingen, selectiviteit, en bij domotica ook actoren en programmatie. Een fout in de kast raakt je hele woning.
• De aansluiting op het net. Het aansluiten van je woning op het distributienet blijft altijd het werk van de netbeheerder, en gebeurt pas na een positieve keuring.
• De ETS-programmatie bij KNX. Zie ook KNX zelf programmeren of laten doen.

Dat is precies de rolverdeling waar wij mee werken: jij trekt de kabels, wij bouwen, programmeren en testen je kast.

Verzekering en verkoop: hou je papieren bij

Twee dingen die zelfbouwers vaak vergeten:

• Bij schade kijkt een verzekeraar naar de conformiteit van je installatie. Een positief keuringsverslag is dan je bewijsstuk.
• Verkoop je later je woning, dan hoort een geldig keuringsverslag bij het dossier.

Bewaar je schema's, je keuringsverslag en je kringenlijst dus samen, digitaal en op papier.

Begin bij het plan, niet bij de kabel

De meeste fouten van zelfbouwers ontstaan niet tijdens het trekken, maar ervoor: een punt vergeten, een kring te zwaar belast, geen wachtbuis naar de garage. Teken daarom eerst je woning en plaats je punten per ruimte. Je krijgt meteen je kringen, je kabellijst en een richtprijs, en je gaat met een concreet plan de ruwbouw in.