UTP in huis: hoeveel datapunten voorzie je, en waar?

Wifi vervangt geen kabel

De vraag is niet of wifi goed genoeg is, maar waar je wifi vandaan komt. Een sterk netwerk in een woning met dikke muren en een betonnen verdieping bestaat uit meerdere access points, en die hangen aan een kabel. Elke bekabelde meter maakt je draadloos netwerk beter, niet overbodig.

Daarbovenop zit vandaag steeds meer aan het netwerk: tv, omvormer, laadpaal, videofoon, camera's, een KNX-IP-interface.

Welke kabel kies je?

Kies minstens Cat6, of Cat6a als je zwaardere toepassingen of langere trajecten verwacht. Het prijsverschil met oudere types is in de totaalkost van een woning verwaarloosbaar, terwijl de kabel er dertig jaar in blijft liggen.

Twee praktische regels:

• Niet doorlussen. Elk datapunt krijgt zijn eigen kabel naar de patchkast, net als bij een sterbekabeling voor elektriciteit. Meerdere toestellen op één plek deel je wél via een switch, zie hieronder.
• Hou datakabels en vermogenkabels uit elkaar waar ze lang parallel lopen.

Eén kabel per datapunt, niet per toestel

Een datapunt is één netwerkcontactdoos in de muur, gevoed door één UTP-kabel vanaf je patchkast. Heb je op één plek meerdere toestellen (tv, decoder, spelconsole, soundbar), dan trek je daar geen twee tot vier kabels naartoe. Je trekt één kabel naar dat gegroepeerde punt, en je zet er een kleine netwerkswitch bij.

Een switch is een klein doosje met meerdere netwerkpoorten. Aan de ene kant steek je de kabel uit de muur, aan de andere kant sluit je al je toestellen aan. Zo verdeelt één thuiskabel zich over meerdere apparaten, zonder extra kabels door de muur. Zo'n switch koop je kant-en-klaar en hangt of staat gewoon bij je tv of bureau. Dat is hetzelfde type apparaat als de grotere switch in je patchkast, alleen kleiner en lokaal.

Hoeveel datapunten, en waar?

Tel dus plekken, niet toestellen:

• Tv-plaats: één datapunt. Alle toestellen daarachter hangen via een switch.
• Bureau: één datapunt volstaat meestal. Dock, printer of vaste pc steek je in dezelfde switch.
• Access points: één datapunt per access point, aan het plafond, centraal per bouwlaag. Gebruik voeding over de netwerkkabel zodat je daar geen stopcontact nodig hebt.
• Keuken: één, voor een scherm of een access point.
• Slaapkamers: één per kamer volstaat meestal.
• Technische ruimte: meerdere aparte datapunten, voor omvormer, batterij, KNX-interface en toekomstige apparatuur. Die toestellen staan vaak niet naast elkaar, dus elk zijn eigen kabel.
• Garage en oprit: één voor de laadpaal, één per camera, één voor de poort.
• Buiten: camera's en een eventueel buitenpunt aan de tuinberging.

Alleen als toestellen echt op een andere muur of in een andere hoek staan, voorzie je een tweede datapunt. Twee switches in dezelfde nis is zelden nodig.

Vuistregel: twijfel je over een plek, leg er een kabel. De kabel is goedkoop, de arbeid om er later een bij te leggen niet. Twijfel je over een extra toestel op dezelfde plek, dan volstaat een switch.

De patchkast hoort bij je verdeelkast

Je netwerk komt samen in een patchkast, en die zet je best in dezelfde technische ruimte als je elektrische verdeelkast. Voorzie daar:

• plaats, ook in de diepte, want een patchpaneel met kabels heeft ruimte nodig,
• stopcontacten voor modem, router en switch,
• ventilatie, want een switch met voeding over de netwerkkabel wordt warm,
• een wachtbuis naar de rest van de woning voor latere uitbreidingen.

Zet die kast niet in een krappe meterkast in de gang. Je zal er vaker aan moeten dan je denkt.

Denk aan de rest van je bekabeling

Terwijl je toch bezig bent met buizen en kabels: leg meteen wachtbuizen naar zolder, garage en tuin. Meer daarover in Domotica voorzien in ruwbouw.

Zet je datapunten op je plan

Teken je woning in onze tool en plaats je datapunten waar ze effectief komen, inclusief je access points aan het plafond. Je ziet meteen de kabelroutes en de lengtes die je nodig hebt, en je patchkast krijgt de juiste plaats in je technische ruimte.